Toplu sözleşmeler pahalılığa yenildi

Asgari ücret 4 bin 250 liraya yükseltilince on binlerin ücreti bu tutarın altında kaldı. Kamuda 700 bin işçinin ortalama ücreti 4 bin 100 lira. Toplu sözleşmeler nafile düştü. Sendikalar şimdi düzenleme istek ediyor.

Toplu sözleşmeler pahalılığa yenildi

Umut SERDAROĞLU

İktidarın ekonomi politikalarının derinleştirdiği kriz toplumu yokluk girdabına atarken emekçilerin aldığı ücretlerde de önemli erime yaşandı. Taban ücreti belirten bir gösterge olması gereken minimum ücret ortalama ücrete dönüştü. En Az ücrete yapılan son zam, diğer ücretlere yansıtılmadığı için on binler asgari ücretliye dönüştü.

Egzersiz ve Sosyal Emniyet Bakanlığı Temmuz 2021 istatistiklerine göre 20 bambaşka işkolunda çalışan 15 milyon 27 bin 910 emekçi bulunuyor. Bu işçilerin 2 milyon 123 bin 685’i sendikalı. Bu oran çalışan işçilerin yüzde 14’ünün sendikalı olduğu anlamına geliyor. Çoğu işyerinde ise örgütlenmesini tamamlayıp Çalışma Bakanlığı’ndan yetki alan sendikalar toplu iş sözleşmeleri imzaladı. Bu sözleşmeler 2021 yılında yürürlükte olan net 2 bin 825 liralık en az ücret üzerinden belirlendi. Hal böyle olunca ocak ayında birçok işyerinde emekçilerin maaşları 2021’de asgari ücretin üzerindeyken 2022’de asgari ücretin aşağı kaldı.

700 bin işçinin maaşı ne olacak?

700 bin millet işçisini ilgilendiren ve geçen ağustos ayında Türk-İş ve Hak-İş ile Alıştırma Bakanlığı aralarında imzalanan toplu anlaşma çerçeve protokolünde belirlenen tutar da en az ücrete yapılan zammın aşağı kaldı. Yapılan anlaşmayla millet işçilerinin maaşlarına ilk 6 ay için yüzde 12, sonraki 6’şar aylık dönemler için yüzde 5 ve enflasyon farkı değin zam yapıldı. Buna tarafından 315 bin işçinin maaşı 3 bin 506 lira oldu. Kamuda işçilerinin sıradan net maaşı ise 4 bin 100 lira olarak belirlenmişti. Bir sonraki toplu anlaşma 2023 yılının ağustos ayında imzalanacak.

Keza 2021 yılında asgari ücretin belirlendiği Aralık ayına değin kamuda emekçi sendikaları 322 farklı işyerinde toplu kontrat imzaladı. Bu toplu sözleşmelerde belirlenen ücretler de en az ücretin altında kaldı. Sendikalar acilen çıkış yolu arıyor.

Türkiye Sağlık İşçileri Sendikası (Türkiye Sıhhat-İş) Genel Başkanı Hakan Toy, beklenen enflasyon ve gerçekleşen enflasyon arasındaki uçurumdan dolayı halk işçilerinde uygulanan yüzde 12 ve ikinci dilimdeki yüzde 5’lik artışın komik kaldığını söyledi.

Minimum ücretin 4 bin 250 liraya çıkmasının millet işçilerinin brüt ücretini minimum vergi seviyelerinde bıraktığını, daha önce net kazançlarının en düşük ücretin üzerinde olduğunu bildiren Toy, ortaya çıkan şart nedeniyle Çalışma Bakanlığı ile görüştüklerini belirtti. Toy “Hazırlıklar bittiğinde Türk-İş ve ulus patron sendikası olan TÜHİS bir araya gelerek imzalanan toplu iş sözleşmelerinde düzenlemeye gideceğiz. Bütün ulus işçilerinin ücretleri her tarafta düzenlenerek 200 lira bandının üstüne çıkması gerekir. Baştan açıklanacak enflasyonun aşağıda kalmamalı.”

Düzenleme ve iyileştirme istiyoruz

Petrol-İş Sendikası Genel Başkanı Süleyman Akyüz de 50’ye yakın işyerinde toplu sözleşme imzaladıklarını belirtti. Belirlenen zamlı ücretin minimum ücretin altında kalan işyerleri olduğunu gösteren Akyüz “Enflasyonun beklenenden yüksek çıkması ve minimum aidat zammı sonrası en düşük ücretin aşağıda kalan yerler oldu. Bu meslek yerlerinde düzeltmeler ve iyileştirmeler istiyoruz” dedi.

Çabuk-Koop-İş TİS Uzmanı Av. Tülay Uzunay Javanshir de şunları söyledi: “Sendikamız kadar 2020-2021 yıllarında ulus ve özel sektör işyerleri elde etmek üzere yaklaşık yüz elli toplu iş sözleşmesi üyeleri namına imzalanmıştır. Pahallık ve birbirini izleyen bütün masraf kalemlerine gelen zamlar nedeniyle alım gücü kaybı yaşayan üyelerimizin mağduriyetlerinin giderilmesi için 2020-2021 yıllarında imzaladığımız ve yürürlük süresi sürekli toplu iş sözleşmelerimize ilave protokoller ve düzenlemeler yapmaktayız. Millet işyerlerine ve özel sektörde üyelerimize ağırlaşan idareli koşulların hissiyatını azaltabilmek için ödenti adaptasyon talebimiz oluyor.”

Yorum yapın

SMM Panel PDF Kitap indir